Laat 'pijnlijke' standbeelden staan

UTRECHT - Voor de University of Cape Town staat al jaren een standbeeld van Cecile Rhodes. Een omstreden figuur in Zuid-Afrika, omdat hij met het opstellen en de in 1913 aangenomen Natives Land Act het fundament legde voor rassensegregratie. Studenten van de universiteit startten dan ook de campagne om het standbeeld te laten verwijderen.

Cultuurhistorica Anne Marieke van der Wal MA schreef in de Cape Times dat de kritische studenten door het verwijderen van dit soort pijnlijke standbeelden echter hun doel voorbijstreven, omdat zo essentiële historische periodes gewist worden uit ons cultureel geheugen. "Monumenten die opgericht zijn door voormalige politieke regimes zijn nog steeds waardevol voor het nieuwe Zuid-Afrika, omdat ze fysieke geheugensteunen zijn van wat er heeft plaatsgevonden," aldus Van der Wal in de Zuid-Afrikaanse krant. "Door deze beelden te verwijderen wordt ook de weg verhuld die de Zuid-Afrikaanse samenleving heeft moet afleggen om te komen waar ze nu is."

Voor een oplossing van dit dilemma verwijst Van der Wal naar een soortgelijk publiek debat in Nederland, toen er in Hoorn ophef ontstond over een standbeeld van de kolonist Jan Pieterzoon Coen. De gemeente liet het standbeeld staan, maar plaatste wel een plakaat op het monument waarop de wandaden van Pieterszoon Coen werden uiteengezet. Een 'eloquente oplossing', aldus Van der Wal, omdat toekomstige generaties zo nog de kans krijgen te reflecteren op de zwarte bladzijdes uit de geschiedenis van hun land.