UTRECHT - Staatssecretaris Sander Dekker heeft op 15 april de prestigieuze Leeuwenhoek Medaille 2015 uitgereikt aan dr. John Craig Venter voor diens grote bijdragen aan de microbiologie. De Amerikaanse moleculair bioloog was de eerste die het volledige DNA-profiel van een bacterie in kaart wist te brengen.
De Leeuwenhoek Medaille - sinds 1877 de meest prestigieuze prijs voor microbiologen - wordt slechts één keer per tien jaar uitgereikt. Eerdere prijswinnaars waren onder meer Louis Pasteur, Martinus Beijerinck, de grondlegger van de virologie, en de Nobelprijswinnaars Andre Lwoff and Selman Waksman. "Venter hoort zeker tussen deze grote namen thuis", aldus prof. Han Wösten van de Universiteit Utrecht en voorzitter van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Microbiologie die de Medaille uitreikt. "Venter is de pionier van het hedendaagse DNA-onderzoek en van de toekomstige synthetische biologie. Ik verwacht dat zijn vindingen onder andere grote impact zullen hebben op het voorkomen en genezen van ziekten."
Nieuwe genen
John Venter ontwikkelde nieuwe benaderingen om het DNA-profiel vast te stellen. Zo bewees hij de kracht van de combinatie van het op grote schaal vaststellen van de genetische volgorde en nieuwe analytische bio-informatica methoden. Nadat hij als eerste het volledige genoom in kaart had gebracht van het griepvirus, volgden nog vele anderen. Met zijn beroemde 'Global Ocean Sampling Expedition' ontdekte Venter ook miljoenen nieuwe genen. Daarnaast realiseerde hij doorbraken in andere vakgebieden, waaronder de synthetische biologie. Hij ontwikkelde een methode voor het maken van het volledige DNA van bacteriën en transplanteerde dat succesvol in een chromosoom-loze bacteriecel. Hiermee opende hij de weg voor de ontwikkeling van nieuwe bacteriesoorten met unieke, functionele eigenschappen, zoals de productie van duurzame brandstoffen voor de toekomst.
De Leeuwenhoek Medaille, een vergulde zilveren medaille, wordt toegekend door de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Microbiologie. De uitreiking vond plaats tijdens het jaarlijkse congres van de vereniging.