Harddrugsverbod leidt tot vermindering en verplaatsing overlast

Het in 2023 ingevoerde harddrugsverbod heeft ertoe geleid dat de overlast bij het Lucasbolwerk en Park Lepelenburg aanzienlijk is verminderd. Tegelijkertijd heeft de problematiek zich deels verplaatst naar het Stationsgebied en Lombok Oost. Dat schrijft het college in een brief aan de gemeenteraad naar aanleiding van een evaluatieonderzoek van het harddrugsverbod.

Op 1 augustus 2023 werd het verbod op openlijk harddrugsgebruik ingevoerd en vervolgens in januari 2025 verlengd. In de periode voorafgaand aan de invoering van het harddrugsverbod nam de overlast en criminaliteit als gevolg van het harddrugsgebruik in de openbare ruimte van Utrecht fors toe. Met name bij het Lucasbolwerk ontstonden ‘grimmige situaties’.

Naar aanleiding hiervan werd op 1 augustus 2023 het verbod op openlijk harddrugsgebruik ingevoerd. Dit leidde tot een vermindering van de overlast bij het Lucasbolwerk en Park Lepelenburg. Tegelijkertijd verplaatste de problematiek zich deels naar het Stationsgebied en Lombok Oost. Met name rondom de van Sijpesteijnkade, het Westplein en de Stationsstraat.

In deze gebieden is sprake van een combinatie van een Utrechtse harde kern en een meer wisselende groep gebruikers van buiten de stad. Daarnaast wordt sinds eind 2025 een toename gezien van Europese arbeidsmigranten die zich ‘mengen in de overlastsituatie’.

Uit een kleinschalig vervolgonderzoek blijkt dat de integrale aanpak met een pakket van maatregelen vanuit zowel zorg als veiligheid leidt tot een vermindering en beheersing van de overlast, waarbij met name sprake is van een ‘verdunning’ van de doelgroep over de stad. Deze verdunning maakt het voor hulpverleners beter mogelijk om contact te leggen en gebruikers toe te leiden naar zorg.

Het college concludeert dat het harddrugsverbod noodzakelijk blijft om de overlast in de stad beheersbaar te houden. Daarom stelt het college om het harddrugsverbod te continueren tot 1 november 2028.