Utrecht 60 jaar terug: het hijsen van de eerste hoofdligger van de nieuwe spoorbrug

Centimeter voor centimeter hesen de twee zware bokken Gazelle en Jumbo op deze zaterdagochtend de eerste van de twee 85 meter lange vakwerkliggers op hun plaats van de nieuwe spoorbrug over het Amsterdam-Rijnkanaal bij de Demka. 'We werken hier eigenlijk voor onze concurrent de binnenscheepvaart,' zei ingenieur J.W. Hofman, chef afdeling staalbouw en brugonderhoud van de Nederlandse Spoorwegen. 'Vandaar dat we het ook doen voor rekening en risico van het Rijk.' Dat meldt het Utrechtsch Nieuwsblad op zaterdag 29 januari 1966.

In de vroege zaterdagochtenduren hadden de bokken de op de westelijke kanaaloever gemonteerde ligger - 210 ton zwaar - in de takels genomen en naarmate de ochtend vorderde werd het duidelijk dat het invaren en hijsen als een gladlopende routinekarwei werd afgewerkt. De dubbelsporige vakwerkbrug die in de loop van de zomer verstijfd wordt met een boog heeft als geestelijke ouders de NS, bij deze spectaculaire fase in de bouw vertegenwoordigd door directeur ir. J. Koster. Werkspoor Utrecht heeft de de fabricage verzorgd en Wescon (Werkspoor services en construction) verzorgt de plaatsing en het afmonteren.

Nadat zaterdag en zondagochtend de twee hoofdliggers op hun plaats gebracht zijn, begint met hulp van een op de vakwerkbrug geplaatste mobile kraan de montage van de boog. De verwachting is dat deze zomer de oog op het hoogste punt - gelegen boven het hulpsteunpunt op de westelijke oever - gesloten kan worden en dat in september eerste trein over de brug rijdt.

Voorlopig zullen de treinen één spoor berijden: hun andere spoor blijven ze de hele winter vinden op de oude brug. Pas in het voorjaar van 1967, als aan de Utrechtse kant van de brug de in aanbouw zijnde tunneldoorgang is voltooid, worden beide sporen in gebruik genomen. De kosten van de brug bedragen 9 miljoen gulden, afgezien van kosten aan onderdoorgangen, baanvoorzieningen en kosten voor het seinwezen.

Na de zichtbare sluiting, die tientallen vakmensen op de bokken en op de brugonderdelen dit weekend in actie houdt, volgen nog vele uren meten, vijzelen en passen om de liggers, die in de bokken hangende een iets andere vorm hebben dan rustend op hun steunpunten, nauwkeurig werken.